પશ્ચિમ બંગાળમાં સરકાર પરિવર્તને ભારત-બાંગ્લાદેશ સંબંધોમાં મોટા રાજદ્વારી પરિવર્તનનો પાયો નાખ્યો છે. મોદી સરકારે પશ્ચિમ બંગાળ ચૂંટણી પ્રચાર દરમિયાન પણ આ માટે તૈયારી શરૂ કરી દીધી હતી. કદાચ કેન્દ્ર સરકારે બંગાળમાં મોટા રાજકીય પરિવર્તનની અપેક્ષા રાખી હતી. મુખ્યમંત્રી સુવેન્દુ અધિકારીએ સત્તા સંભાળ્યા પછી, શ્રેણીબદ્ધ ઝડપી નિર્ણયો લીધા છે જેણે બાંગ્લાદેશને તેની ભૂતકાળની ભૂલોની યાદ અપાવી હશે.
શાસક ભાજપે પશ્ચિમ બંગાળની ચૂંટણીમાં ગેરકાયદેસર બાંગ્લાદેશી અને રોહિંગ્યા ઘૂસણખોરીને મુખ્ય મુદ્દો બનાવ્યો. સરકાર બનાવ્યા પછી ભાજપ દ્વારા લેવામાં આવેલા મુખ્ય નિર્ણયો સ્પષ્ટપણે આ મુદ્દા પ્રત્યે તેની ગંભીરતા દર્શાવે છે, કારણ કે તેણે આ સંબંધિત શ્રેણીબદ્ધ પગલાં લીધા છે, એક એવું પગલું જેની પડોશી દેશના નેતાઓ દ્વારા પહેલાથી જ અપેક્ષા રાખવામાં આવી હતી.
બંગાળમાં અટકાયત કેન્દ્રો શરૂ
પશ્ચિમ બંગાળમાં ભાજપ સરકારે તમામ 23 જિલ્લાઓમાં ગેરકાયદેસર ઇમિગ્રન્ટ્સ માટે ડિટેન્શન સેન્ટર અથવા “હોલ્ડિંગ સેન્ટર” બનાવવાનું શરૂ કર્યું છે.
આ “હોલ્ડિંગ સેન્ટરો” ગેરકાયદેસર બાંગ્લાદેશી અને રોહિંગ્યા ઇમિગ્રન્ટ્સને રાખશે.
ગેરકાયદેસર ઇમિગ્રન્ટ્સને આ “હોલ્ડિંગ સેન્ટરો” માં રાખવામાં આવશે જ્યાં સુધી તેમને તેમના વતન મોકલવામાં ન આવે.
કેન્દ્ર સરકારે એક વર્ષ પહેલા રાજ્ય સરકારને આવા કેન્દ્રો સ્થાપિત કરવા માટે માર્ગદર્શિકા મોકલી હતી, પરંતુ મમતા બેનર્જી સરકારે કોઈ પગલાં લીધા નથી.
મુખ્યમંત્રી સુવેન્દુ અધિકારીએ પહેલેથી જ કહ્યું છે કે તેમની સરકાર “શોધો, કાઢી નાખો અને દેશનિકાલ કરો” ના સિદ્ધાંતનું પાલન કરશે.
ભારત-બાંગ્લાદેશ સરહદ પર વાડ બનાવવાનું શરૂ થાય છે
સુવેન્દુ અધિકારીએ પદ સંભાળ્યા પછી જે મુખ્ય નિર્ણયો લીધા છે તેમાં ભારત-બાંગ્લાદેશ સરહદ પર વાડ બનાવવા માટે 27 કિલોમીટર જમીન BSF ને સોંપવાનો સમાવેશ થાય છે.
વધુમાં, બંગાળ સરકારે સરહદ ચોકીઓ અને BSF માળખાગત સુવિધાઓ માટે જમીન ફાળવી છે.
જમીન સંપાદિત થતાં જ BSF એ સિલિગુડી વિસ્તારમાં વાડ બનાવવાનું કામ શરૂ કરી દીધું છે.
શરૂઆતમાં, બોર્ડર ગાર્ડ બાંગ્લાદેશે વાડ બનાવવાના કામમાં અવરોધ ઊભો કરવાનો પ્રયાસ કર્યો હતો, પરંતુ BSF એ ફ્લેગ મીટિંગમાં સ્પષ્ટ કર્યું હતું કે આ કામ બંધ થશે નહીં, કારણ કે આ નવી સામાન્ય સ્થિતિ છે.
બંગાળના નેતાઓ બાંગ્લાદેશમાં ભારતનું પ્રતિનિધિત્વ કરશે
પશ્ચિમ બંગાળ વિધાનસભા ચૂંટણી દરમિયાન ભારતે ભૂતપૂર્વ કેન્દ્રીય મંત્રી દિનેશ ત્રિવેદીને બાંગ્લાદેશમાં નવા હાઇ કમિશનર તરીકે નિયુક્ત કર્યા.
મનમોહન સિંહ સરકારમાં રેલ્વે મંત્રી તરીકે સેવા આપી ચૂકેલા દિનેશ ત્રિવેદીએ લાંબા સમયથી લોકસભા અને રાજ્યસભા બંનેમાં પશ્ચિમ બંગાળનું પ્રતિનિધિત્વ કર્યું છે.
દિનેશ ત્રિવેદી જેવા અગ્રણી બંગાળી નેતાને ઢાકામાં ભારતના પ્રતિનિધિ તરીકે મોકલવા એ મહત્વનું છે કારણ કે તેમને પડોશી દેશને કારણે રાજ્યને પડી રહેલી તકલીફોની ઊંડી સમજ છે.
તેમના માટે ભારતની સુરક્ષા ચિંતાઓને રાજદ્વારી રીતે બાંગ્લાદેશને મજબૂત રીતે પહોંચાડવાનું સરળ બનશે.
દિનેશ ત્રિવેદીએ ઢાકા જતા પહેલા આર્મી ચીફ સાથે મુલાકાત કરી હતી
ભારત-બાંગ્લાદેશ સંરક્ષણ સંબંધો અને સરહદ સુરક્ષાનું મહત્વ એ હકીકત પરથી સ્પષ્ટ થાય છે કે દિનેશ ત્રિવેદીએ બાંગ્લાદેશની મુલાકાત પહેલાં આર્મી ચીફ જનરલ ઉપેન્દ્ર દ્વિવેદી સાથે મુલાકાત કરી હતી.
ભૂતપૂર્વ વડા પ્રધાન શેખ હસીનાને તેમના પદ પરથી બળજબરીથી દૂર કરવામાં આવ્યા હતા અને તેમનો જીવ બચાવવા માટે ભારત ભાગી જવાની ફરજ પાડવામાં આવી હતી ત્યારથી બાંગ્લાદેશ ભારત માટે એક મહત્વપૂર્ણ સુરક્ષા ચિંતા બની ગયું છે.
ખાસ કરીને મુહમ્મદ યુનુસની સરકારના કાર્યકાળ દરમિયાન, બાંગ્લાદેશ સંપૂર્ણપણે કટ્ટરપંથી દળો દ્વારા કબજે કરવામાં આવ્યું હતું, અને ત્યાં ભારત વિરોધી પ્રવૃત્તિઓને પ્રોત્સાહન આપવામાં આવ્યું હતું.
બાંગ્લાદેશમાં હવે ચૂંટણીઓ દ્વારા નવી સરકાર રચાઈ છે, તેથી ભારતની આશાઓ અકબંધ છે.
જોકે, ભારત તેની સુરક્ષા ચિંતાઓ પ્રત્યે સભાન છે, અને આનાથી દિનેશ ત્રિવેદીની આર્મી ચીફ સાથેની મુલાકાતનું મહત્વ બદલાઈ જાય છે.
બાંગ્લાદેશના પીએમ તારિક રહેમાનને ભારતનો સંદેશ
ઢાકાથી સ્વદેશ પરત ફરતા પહેલા, બાંગ્લાદેશમાં ભારતના વર્તમાન હાઈ કમિશનર પ્રણય વર્માએ રવિવારે વડા પ્રધાન તારિક રહેમાન સાથે વિદાય મુલાકાત કરી હતી.
બાંગ્લાદેશ જતા પહેલા, તેમણે તારિક રહેમાનને ભારતનો સ્પષ્ટ સંદેશ આપ્યો: ભારત પરસ્પર લાભ અને સહિયારી સમૃદ્ધિ માટે બંને દેશોના લોકો વચ્ચે બહુપક્ષીય સંબંધોને વધુ ગાઢ બનાવવામાં રસ ધરાવે છે.
આનો અર્થ એ છે કે ભારત બાંગ્લાદેશની સમૃદ્ધિ માટે દરેક રીતે સહયોગ કરવા તૈયાર છે, પરંતુ પડોશી દેશે ભારતના સુરક્ષા હિતોને પણ ધ્યાનમાં લેવા પડશે, જે હવે વાટાઘાટો કરી શકાતા નથી.
About The Author
