ભારત અને યુકે વચ્ચે મુક્ત વેપાર કરાર (FTA) 15 જુલાઈથી અમલમાં આવવાનો છે. બંને દેશોએ લગભગ ત્રણ વર્ષની વાટાઘાટો પછી ગયા જુલાઈમાં આ કરાર પર હસ્તાક્ષર કર્યા હતા. એકવાર અમલમાં આવ્યા પછી ભારત કાપડ અને પ્રોસેસ્ડ ફૂડ જેવી નિકાસ શ્રેણીઓમાં તેના બે મુખ્ય પડોશીઓ, બાંગ્લાદેશ અને પાકિસ્તાન કરતાં નોંધપાત્ર ટેરિફ લાભ મેળવશે.
મની કંટ્રોલના વેપાર ડેટાના વિશ્લેષણમાં જાણવા મળ્યું છે કે બાંગ્લાદેશની સ્પર્ધાત્મકતા યુકેમાં તેની નિકાસના 6 ટકામાં ઘટાડો કરી શકે છે. ભારતીય માલ માટે બજાર પસંદગીને કારણે પાકિસ્તાન તેની નિકાસ બાસ્કેટનો 2 ટકા ગુમાવી શકે છે.
ASEAN દેશો પર ન્યૂનતમ અસર
ASEAN અર્થતંત્રો પર આ કરારની અસર ન્યૂનતમ રહેશે, કારણ કે ભારતના ટેરિફ લાભોને કારણે તેમની નિકાસનો માત્ર 1 ટકા જોખમમાં છે. આ વિશ્લેષણ એવા ઉત્પાદન શ્રેણીઓ પર કેન્દ્રિત હતું જ્યાં ભારતે 2025 માં યુકેમાં $1 બિલિયનથી વધુ મૂલ્યના માલની નિકાસ કરી હતી.
ભારતીય નિકાસ કાં તો સ્પર્ધાત્મક દેશો કરતા ઓછામાં ઓછી 50 ટકા વધુ હતી અથવા 30 ટકાથી વધુ ઓછી નહોતી, જે મજબૂત સ્પર્ધાત્મક ઓવરલેપ દર્શાવે છે. વિશ્લેષણ કરાયેલા દેશોમાં, વિયેતનામથી યુકેમાં નિકાસ સૌથી વધુ ($12.85 બિલિયન) છે, ત્યારબાદ થાઇલેન્ડ ($6.53 બિલિયન) અને બાંગ્લાદેશ ($5.07 બિલિયન) છે.
બાંગ્લાદેશ વધુ પ્રભાવિત થશે
2025 માં યુકેમાં ભારતની નિકાસ $15.17 બિલિયન હતી, જે તેને FTA હેઠળ વિસ્તરણ માટે મજબૂત આધાર આપે છે. ટેરિફ લાભોને કારણે ભારત સંભવિત રીતે વેપાર પર કબજો કરી શકે છે. બાંગ્લાદેશને સૌથી વધુ અસર થવાની ધારણા છે, જેમાં $298.2 મિલિયનની નિકાસ પ્રભાવિત થશે.
આ પછી વિયેતનામ ($160.8 મિલિયન), થાઇલેન્ડ ($40.3 મિલિયન), પાકિસ્તાન ($38.5 મિલિયન) અને ઇન્ડોનેશિયા ($35.4 મિલિયન) આવે છે. આ સૂચવે છે કે શ્રમ-સઘન ઉત્પાદન અને ખાદ્ય નિકાસમાં ભારત સાથે સ્પર્ધા કરતી અર્થવ્યવસ્થાઓ પર સૌથી વધુ સ્પર્ધાત્મક દબાણ આવશે.
સ્પર્ધાના કેન્દ્રમાં કાપડ અને ચોખા
સૌથી વધુ અસર થવાની સંભાવના ધરાવતા ક્ષેત્રોમાં કાપડ, પ્રોસેસ્ડ ફૂડ, ચોખા, ફાર્માસ્યુટિકલ્સ, રસાયણો, પ્લાસ્ટિક અને ગ્રાહક માલનો સમાવેશ થાય છે. આ એવી શ્રેણીઓ છે જ્યાં ભારત પહેલાથી જ યુકેના બજારમાં નોંધપાત્ર હાજરી ધરાવે છે. કાપડ બાંગ્લાદેશ માટે સૌથી મોટું દબાણ ક્ષેત્ર છે.
ચોખા બીજી મુખ્ય શ્રેણી છે. ભારતે આ શ્રેણીમાં $94.5 મિલિયનની નિકાસ કરી છે, જે પાકિસ્તાનના $34.7 મિલિયન અને થાઇલેન્ડના $36.4 મિલિયન કરતાં ઘણી વધારે છે. ડેટા સૂચવે છે કે ભારત પહેલાથી જ યુકેમાં ચોખાની નિકાસ પર પ્રભુત્વ ધરાવે છે અને આ લીડને વધુ મજબૂત બનાવી શકે છે.
About The Author
